Controversieel thema voor Boekenweek 2019 - De moeder de vrouw

Het thema van de Boekenweek 2019 is bekend, maar valt niet overal in goede aarde. Meer dan 200 auteurs uiten hun ongenoegen in een open brief in de NRC en een aantal roept zelfs op tot een boycot.

Open brief

In een open brief in de NRC hebben meer dan 200 auteurs kritiek geuit op de Stichting Collectieve Propaganda van het Nederlandse Boek (CPNB). Reden is het thema van de Boekenweek 2019; ‘de moeder de vrouw’, naar het beroemde gelijknamige gedicht van Martinus Nijhoff.

Veel schrijvers vragen zich af waarom de CPNB kiest voor een thema waarin ‘vrouw’ automatisch gelijkstaat aan ‘moeder’. “Ik dacht dat we inmiddels wel hadden besloten dat je ook zonder kinderen te baren best vrouw en zelfs gelukkig kunt zijn, maar kennelijk begreep ik dat verkeerd”, aldus Ianthe Mosselman van debatcentrum De Balie in een opiniestuk op de site van de Volkskrant.

Boycot

Beitske Bouwman

Niet alleen het thema valt slecht bij velen; ook is er zware kritiek op de keuze voor Murat Isik als schrijver van het Boekenweekgeschenk. In twintig jaar tijd mochten slechts vier vrouwelijke auteurs een Boekenweekgeschenk schrijven. Een gemiste kans, zeker in een jaar waarin uitgerekend een gedicht over vrouwen centraal staat.

Voor sommigen gaat de brief niet ver genoeg; zij pleiten voor een complete boycot van de Boekenweek. “We zijn veel meer dan moeder alleen,” zegt Beitske Bouwman, schrijfster van o.a. Noem het liefde en Daan en Olivia. “We zijn minnares, zakenvrouw, ondernemer, wetenschapper, kapper, bakker, fietsenmaker, hoer, arts, advocaat, leraar, rechter en wat al niet meer. En u bent met velen, want het zijn voornamelijk de vrouwen die boeken kopen, dus zet uw macht in!”

Misverstand

De CPNB ergert zich ondertussen aan alle weerstand en stelt dat er een ‘groot misverstand’ is ontstaan. “Het idee van moeder de vrouw aan het aanrecht is nooit het beeld geweest dat wij wilden belichten. Wie goed en met goede wil leest, ziet ook dat dat er simpelweg niet staat; er staat de moeder de vrouw.”

Ianthe Mosselman stelt intussen alternatief leesvoer voor: ‘Ontaarde moeders’ van Renate Dorrestein. “Een fantastische schrijfster, voorbeeld voor talloze vrouwen en mannen, die bewust koos voor een leven zonder kinderen, maar de prachtigste boeken schreef.”

Controversieel Boekenweekthema ‘De moeder de vrouw’